Nieuws

Koprot bij de kop gepakt

Gepubliceerd op
17 september 2012

De schimmelziekte koprot is een groot probleem tijdens de bewaring van biologisch geteelde sjalotten. Tot voor kort was er geen bestrijding bekend. Onderzoek in de praktijk naar de reducerende effecten van warmwaterbehandelingen na de oogst waren zo hoopgevend dat in 2012 al een commerciële partij biologische geteelde sjalot op die manier is behandeld.

Plantgoed van sjalot kan worden aangetast door Botrytis aclada en Botrytis allii (koprot). Deze ziekte kan vooral tijdens de bewaring en na uitplanten desastreuze verliezen geven. In Nederland wordt een belangrijk deel van het biologisch sjalottenplantgoed voor de Europese sjalottenteelt geproduceerd. Koprot is niet alleen een probleem bij de bewaring van biologisch maar ook bij de bewaring van gangbaar geteelde sjalotten en ui.
Een moeilijkheid bij deze bewaarziekte is dat aan een partij sjalotten niet vooraf te zien is of koprot een probleem wordt. De ziekteverwekkers overleven onzichtbaar in het geïnfecteerde weefsel van de nek van sjalotten. Plantgoed behandelen met warmwater (‘koken’) direct voor het uitplanten om stengelaaltjes en valse meeldauw te bestrijden wordt al toegepast in de biologische teelt. Voor het eerst zijn nu warmwaterbehandelingen na de oogst en de effecten daarvan op koprot tijdens de bewaring onderzocht.

Praktijkproef

De behandelingen, vooral met de hogere temperatuur van 43,5°C, waren zeer effectief. Onderzoekers van Plant Research International hebben bij dit onderzoek samengewerkt met Biosjalot, een groep telers die biologisch sjalottenplantgoed produceert. Biosjalot heeft drie biologisch geteelde partijen sjalot (cultivars Red Sun en Bistro), een gangbaar geteelde partij sjalot (cultivar Miko) en een partij plantknoflook voor de proef geleverd. Deze partijen zijn na rooien in juli 2011 op het bedrijf van Maatschap Van Stee in Swifterbant behandeld met apparatuur, die voor de commerciële grootschalige behandeling van ui en sjalot is ontwikkeld. Vervolgens zijn de gedroogde sjalotten en knoflookbollen bewaard in een commercieel bewaarbedrijf.

Wordt vervolgd?

De behandeling met warmwater gedurende twee uur bij 43,5°C reduceerde het optreden van koprot na drie maanden bewaren met 50 tot bijna 80%. Dit was zo hoopgevend dat in juli 2012 een teler een partij biologische sjalot met warmwater van 43,5°C heeft behandeld.
Onderzoeker Jürgen Köhl wil graag vervolgonderzoek doen om de duur en de temperatuur van de behandeling te optimaliseren, de behandeling te herhalen met meer partijen, de kwaliteit van plantgoed te bekijken in veldproeven met behandeld pootgoed, en de effecten op nematoden en valse meeldauw te onderzoeken.
Biologische sjalottenteler Carel Bouma is erg enthousiast over de resultaten van het onderzoek. Hij ziet echter ook nog wel problemen. Bouma: “Een ongewenst effect van de warmwaterbehandeling is dat de sjalotten een minder gewenste (grauwe) kleur krijgen. Ook moeten de te behandelen bollen schoon zijn, dus vrij van aanhangende aarde en materiaal, voordat ze het warmwaterbad in gaan. Dit vraagt extra schoonmaken vooraf. Misschien is behandelen met hete lucht een alternatief? Ik hoop in ieder geval op vervolgonderzoek, want hierdoor kunnen wij als telers verlies van hele partijen biologische geteelde sjalotten voorkomen.”

Links