Nieuws

Een beetje bodemdruk moet kunnen bij de oogst in rijpadenteelt

Gepubliceerd op
28 december 2008

Rijden op vaste paden in de open teelten is goed voor onze leefomgeving (minder gasvormige emissies), maar ook voor het bedrijfsrendement. Oogsten vanaf rijpaden is gewenst maar niet eenvoudig en gebeurt nog niet. Kunnen machines die met lage bodemdruk op het teeltbed rijden een alternatief bieden en bodemschade voorkomen?

Een teeltsysteem met vaste rijpaden en daartussen brede, onbereden teeltbedden geeft een goede bodemstructuur in het groeiseizoen. Bij dit systeem is de teler bij bewerkingen minder afhankelijk van het weer, bij een aantal gewassen (o.a. spinazie en erwten) geeft dit systeem hogere opbrengsten, de emissie van lachgas is aanzienlijk lager en mechanische onkruidbestrijding is zeer goed uitvoerbaar. Berekend is dat het rijpadensysteem tot een hoger bedrijfsrendement leidt.

Oogst vanaf de vaste paden is gewenst, maar nog niet gerealiseerd omdat dit technisch ingrijpend en economisch nog niet haalbaar is.

Door ook bodemvriendelijk te oogsten in dit systeem wordt verdere verbetering van de bodemstructuur verwacht en is er uitzicht op vermindering van grondbewerkingen. De biologische teler bespaart zo op kosten en energie. Bijkomende voordelen kunnen zijn dat het groeiseizoen bijvoorbeeld voor groenbemesters langer wordt en de bodem langer bedekt is met vegetatie.

De vraag is of machines die met zeer lage bodemdruk op het teeltbed rijden een alternatief bieden om bodemverdichting te voorkomen. Op het biologisch bedrijf BioTrio in Langeweg is onderzocht wat het effect is van verschillende bodemdrukken op het teeltbed op de fysische bodemeigenschappen. In plaats van met oogstmachines werden de verschillende bodemdrukken uitgeoefend met een trekker met verschillende gewichten en bijbehorende luchtdruk in de banden. Ook is bij deze proeven gekeken hoe een volggewas zich ontwikkelde zonder het land tussentijds te ploegen of op andere wijze diep te bewerken.

Onder droge veldomstandigheden was er geen verschil aan te tonen tussen de verschillende bodemdrukken (0 tot 0,6 bar banddruk).
Op een perceel met basilicum, onder natte omstandigheden (veldcapaciteit) bleek dat bij een toenemende bodemdruk het poriënvolume en luchtgehalte van de grond in laag van 10 -15 cm diepte afnamen. Berijden van deze grond gaf bij een banddruk van 0,8 bar een luchtgehalte van 5,1% waarbij vrijwel zeker effecten op de groei van een volggewas te verwachten zijn.

Bij een toenemende bodemdruk nam het percentage drogestof van het volggewas gele mosterd toe en het gewicht per plant toe. Bij niet berijden van de grond en berijden met een banddruk van 0,4 bar werden de hoogste opbrengsten in kilogrammen drogestof per hectare bereikt.

De onderzoekers willen uitsluitend op grond van deze proef niet direct concluderen dat een banddruk tot 0,4 bar ín een rijpadensysteem onder natte omstandigheden nooit schade aan de plantbedden zal veroorzaken. Om te kijken of dit algemener geldig is is onderzoek in meer (natte) situaties nodig. Verlaging van banddrukken (en bodemdrukken) gaf in dit onderzoek wel duidelijk minder schade aan de bodem en biedt daarom mogelijkheden voor lagedruk oogsten op de plantbedden als alternatief voor oogsten vanaf de rijpaden.

Klik hier op de volledige tekst van "Verslag van een proef met variërende bodemdruk onder droge bodemomstandigheden"