Nieuws

De waarde van biologische landbouw uitgedrukt in geld

Gepubliceerd op
27 juni 2008

Om inzicht te krijgen in de waarde van de biologische landbouw voor de samenleving is door het LEI, onderdeel van Wageningen UR, een overzicht opgesteld van verschillen tussen biologische en gangbare landbouw inzake milieu- en sociaalethische aspecten.

Het blijkt dat biologische landbouw zich positief onderscheidt ten opzichte van de gangbare landbouw op een groot aantal punten. Daardoor voorkomt de biologische sector jaarlijks voor ruim 10 miljoen euro aan kosten bij andere actoren in de maatschappij. Consumenten zien en waarderen biologische producten om deze maatschappelijke voordelen. Ze zeggen bereid te zijn om het betere dierenwelzijn in de biologische diersectoren te waarderen voor bijna 41 miljoen euro. Tegelijkertijd toont de studie ook dat er veel kennislacunes zijn. Dit zijn de belangrijkste conclusies uit het onderzoek dat is uitgevoerd in opdracht van het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, de TriodosBank en de Rabobank, in samenspraak met Biologica.

Om de bijdrage aan de samenleving te kwantificeren, is de vraag gesteld: hoeveel geld heeft de maatschappij over voor bepaalde effecten? In de praktijk zijn deze waarderingen vaak niet beschikbaar. Wel is bekend welke kosten de maatschappij moet maken om (niet-gewenste) effecten te voorkomen of weg te nemen. In deze studie is daarom gekozen voor deze grondslag van waardering. Een uitzondering vormt de waardering van dierenwelzijn. Deze is gebaseerd op de prijs die consumenten zeggen te willen betalen voor dierenwelzijn. Over het algemeen is dit (veel) meer dan zij betalen in de praktijk.

De onderzochte milieuaspecten waren mest en mineralen, gewasbeschermingsmiddelen, water, energie, broeikasgassen, opslag van organische stof, afval, zware metalen, biodiversiteit en landschap. De sociaalethische aspecten betroffen dierenwelzijn, arbeidsomstandigheden, verbindingen met burgers, voedselveiligheid en gezondheid. Voor deze thema’s is gekeken of, en zo ja hoe groot het verschil is tussen de biologische en gangbare sector anno 2006. De studie laat zien dat vooral de melkveehouderij bijdraagt aan de lagere maatschappelijke kosten. Verder is duidelijk dat een belangrijke bijdrage voortkomt uit de vermindering van de veranderingen in het klimaat.

Niet alles is bekend en niet alles gaat goed

De biologische landbouw scoort goed op vele duurzaamheidaspecten, maar niet op alle. De biologische pluimvee- en varkenshouderij draagt meer bij aan de mest en mineralenproblematiek dan de gangbare. Verder scoort biologisch op het gebied van arbeidsomstandigheden in de akkerbouw- en varkenssector gemiddeld slechter dan in de gangbare landbouw.

Ook zijn er veel kennisleemten. Er is onvoldoende wetenschappelijk onderbouwde kennis over de milieu-effecten van de biologische varkens- en pluimveesector op praktijkschaal. Ook ten aanzien van minder gemakkelijk meetbare aspecten van biologische landbouw bestaan nog vele kennislacunes, zoals de waarde voor de samenleving van biodiversiteit, dierenwelzijn en verbindingen tussen producenten en burgers.

Klik hier voor de volledige tekst van van het rapport 'Waardering van de duurzaamheidsprestaties van de biologische landbouw' door Meeusen, Reinhard en Bos.