Dossier

Arbeid in de biologische varkenshouderij

Op biologische varkensbedrijven kost het schoonhouden en reinigen van hokken veel tijd. Dit vergt een hoge fysieke belasting. Biologische varkenshouders en onderzoekers hebben samen nagedacht over de ideale plaatsing van de stallen en de inrichting van de hokken. Mechanisatie, minder verplaatsingen en kleinere smalle hokken verminderen de werkbelasting.

Twee ontwerpen

Op het ideale biologische varkensbedrijf voorkomt men bevuiling door het mestgedrag van de varkens te sturen, kan men stromest gemakkelijk wegschuiven en zijn de hokken bereikbaar met de shovel. Het aantal schoonmaakmomenten is minder in kraamopfokhokken dan in aparte kraam- en opfokhokken. Het resultaat van deze bevindingen is weergegeven in twee ontwerpen van een ideaal biologisch varkensbedrijf. Beide ontwerpen hebben vier stallen met een dwarsafvoer voor de stromest en een centrale mestopslag. Met smalle diepe hokken en kleine groepen is het mestgedrag beter te sturen dan in brede hokken met grote groepen. Verhoogde roosters met spleet en stortkokers moeten de kruiwagen vrijwel overbodig maken. Het afschot van dichte vloeren is binnen 2% en buiten 4%. De looplijnen tussen en binnen stallen zijn kort, en alles is bereikbaar met de minishovel. Dit leidt tot een kortere arbeidstijd en minder fysieke belasting.

Hier volgen enkele adviezen om de fysieke belasting op biologische varkensbedrijven te verminderen:
  • Gebruik van kraamopfokhokken vermindert het aantal verplaatsingen.
  • Kleine groepen biggen en vleesvarkens geven minder hokbevuiling.
  • De hokinrichting kan het mestgedrag sturen.
  • Zonder dwarsventilatie blijft het mestgedrag goed en het uitmestwerk beperkt.
  • Verhoogde roosters resulteren in een zeer praktische mestspleet.
  • Varkens zelf laten lopen, vooral mogelijk bij nieuwbouw
  • Laat mestschuiven doorlopen tot buiten de stal.
  • Deurtjes of flappen in de opening naar buiten moeten goed sluiten voor goed lig- en mestgedrag.
  • Schaduw op de uitloop is gewenst vanwege koelmogelijkheid en het voorkomt bevuiling binnen.
  • Varkenshouders bedenken zelf vele inventieve details voor de hokinrichting. Het is erg belangrijk deze details onderling uit te wisselen!

Trefwoorden: arbeid, werkbelasting biologische varkenshouderij

Contact

Herman Vermeer, Wageningen UR, herman.vermeer@wur.nl, Peter Roelofs,Wageningen UR, peter.roelofs@wur.nl